Archiwa kategorii: Mazowsze

Gołotczyzna

DSC_0363a.jpg
Dwór hrabiny

            Gołotczyzna – to wieś położona nad rzeką Soną, około 12 km na południe od Ciechanowa. Administracyjnie znajduje się w województwie mazowieckim, powiecie ciechanowskim, w gminie Sońsk. W 1880 właścicielką majątku ziemskiego w Gołotczyźnie została hrabina Aleksandra z Sędzimirów Bąkowska (1851-1926). Tu też ponad ćwierć wieku spędził Aleksander Świętochowski – pisarz, publicysta, jeden z głównych przedstawicieli polskiego pozytywizmu. Razem poświęcili się szczytnej idei działalności społeczno – oświatowej. Pani Aleksandra założyła szkołę gospodarstwa domowego dla dziewcząt wiejskich i wspólnie z pisarzem szkołę rolniczą dla chłopców.

W rozległym parku na skraju wsi znajduje dworek hrabiny Aleksandry, w którym niegdyś mieściła się wspomniana szkoła dla dziewcząt. Obecnie budynek jest filią Muzeum Szlachty Mazowieckiej z Ciechanowa. Natomiast w głębi ogrodu usytuowano willę Krzewnia, w której przez wiele lat żył i tworzył Aleksander Świętochowski. Obecnie jest siedzibą Muzeum Pozytywizmu.

Więcej…

Zamek Książąt Mazowieckich

     Ciechanowskie wieże piękniej wznoszą się w moim wspomnieniu niż Mont Blanc, która nieba dotyka, a wody Łydyni milej szepczą w moich uszach niż wodospady rozbijające się z szumem o Helwecji skały…

Zygmunt Krasiński

DSC_0443a.jpg Ciechanów, Zamek Książąt Mazowieckich

              Zamek Książąt Mazowieckiech w Ciechanowie został wzniesiony w bagiennym terenie, na prawym brzegu rzeki Łydyni, w drugiej połowie XIV wieku. Ceglana warownia ma kształt regularnego czworoboku z dwiema masywnymi basztami od strony rzeki. W północnej części dziedzińca ulokowano pałac książęcy.  Po pożarze w 1467 roku  zamek odbudowano, wzmocniono i unowocześniono. Jednak najlepsze lata świetności warowni przypadły na wiek XVI. Wówczas fortecę przebudowano w stylu renesansowym i stała się rezydencją królowej Bony. Największych zniszczeń zamku dokonały wojska Karola Gustawa w okresie potopu szwedzkiego.

Zamek Książąt Mazowieckich w Ciechanowie jest rzadkim w Polsce przykładem fortecy nizinnej.

Więcej zdjęć…

Cmentarz garnizonowy w Wieliszewie

DSC_0532a.jpg            Rozkaz cara Mikołaja II z 4 grudnia 1899 roku uprawomocnił decyzję o wykupie działki o powierzchni około 2,5 ha w majątku Wieliszew i założeniu na niej cmentarza garnizonowego.

          Miejsce wybrano na piaszczystym dosyć rozległym pagórku, położonym tuż przy linii kolejowej Jabłonna – Zegrze, około dwustu metrów od Traktu Petersburskiego, 4 km od koszar w Jabłonnie i 2 km od Zegrza. Cmentarz otoczono rowem i niewysokim wałem, a przed główną bramą wybudowano stróżówkę. W planach była również kaplica cmentarna, na którą środki zbierano w postaci datków w okolicznych garnizonach. Jak przystało na cmentarz garnizonowy, teren podzielono na kwartały i przydzielono poszczególnym jednostkom stacjonującym w garnizonach Jabłonna i Zegrze. Rozgraniczały je alejki wysadzone drzewami i krzewami. Cmentarz miał służyć żołnierzom obu wyznań, urzędnikom i pracownikom cywilnym zatrudnionym w obu garnizonach oraz członkom ich rodzin. Dlatego też, w dniu 20 kwietnia 1902 roku, uroczystego poświęcenia nekropolii dokonali wspólnie pop z zegrzyńskiej twierdzy i ksiądz z parafii w Wieliszewie…

Więcej…

Wojskowy Cmentarz prawosławny w Nowym Modlinie

            Wraz z rozpoczęciem budowy warowni modlińskiej w jej okolice sprowadzono ludność rosyjską z guberni pskowskiej. Osadników osiedlano w rosyjskich koloniach w pobliżu budowanych fortów, m. in. w Kolonii Kosewka, Szczypiorna, Konstantynówka, Zakroczymska i Aleksandryjska (obecnie Stanisławów). W 1837 roku w modlińskiej cytadeli oddano dla potrzeb wojska cerkiew pw. św. Jerzego Zwycięzcy. Natomiast w latach 1844 – 1846 dla osadników wybudowano okazałą cerkiew pw. św. Aleksandry w Kolonii Aleksandryjskiej.

            W pierwszej połowie XIX wieku, na wschodnim skraju osady Modlin Nowy (obecnie Nowy Modlin), tuż przy drodze Stanisławów – Kosewo założono cmentarz prawosławny, na którym chowano żołnierzy rosyjskich z załogi modlińskich fortów i członów ich rodzin. Na terenie cmentarza istniała kaplica Ikony Matki Bożej „Wszystkich Strapionych radości”…

Więcej…

Cmentarz forteczny Twierdzy Modlin

DSC_0780a
Żołnierskie mogiły z 1939 roku

            Cmentarz założono prawdopodobnie w okresie wojen napoleońskich. Chowano wówczas poległych z załogi broniącej Modlina w 1813 roku. W czasie I Wojny Światowej grzebano zabitych żołnierzy armii niemieckiej i rosyjskiej, w tym Polaków walczących w mundurach armii zaborców. Niestety, do naszych czasów zachowała się tylko jedna zbiorowa mogiła żołnierzy, którzy stracili życie w czasie szturmu fortu XVI. Innych poległych uświetnia żeliwny krzyż na betonowej podstawie z częściowo zatartą tablicą głoszącą:  „1914-1920 Pamięci poległych i zmarłych żołnierzy tu pochowanych”. Najstarszymi grobami polskich żołnierzy jest dziewięć mogił legionistów z pułków piechoty Legionów przebywających w Twierdzy w czasie tzw. kryzysu przysięgowego, w latach 1916-1917…

Więcej…

Twierdza Modlin

DSC_0257a
Koszary obronne

                 Twierdza Modlin (rosyjska nazwa Nowogieorgiewsk) – zbudowana u zbiegu Wisły i Narwi, około 30 km na północny zachód od Warszawy. Składa się z cytadeli położonej na prawym brzegu Narwi, umocnionych przedmości: kazuńskiego i nowodworskiego oraz z dwóch pierścieni fortów. Jest jedną z największych i najlepiej zachowanych twierdz w Polsce.

            Dotychczasowy opis uzupełniłem nowymi zdjęciami nie tylko cytadeli ale kilku fortów zewnętrznych. Wrażenie robią filary mostu gen. J. H. Dąbrowskiego. Niewątpliwą ciekawostką jest zachowany oryginalny orzeł Księstwa Warszawskiego nad bramą „Północy”. Zaś sama Twierdza w jesiennych barwach wygląda imponująco…

Więcej…

Obszar Ochrony Ścisłej SIERAKÓW

DSC_0611a                     Utworzony w Puszczy Kampinoskiej w 1937 roku Rezerwat Sieraków o powierzchni 1204,91 ha, w 1959 roku przekształcono w Obszar Ochrony Ścisłej SIERAKÓW im. prof. Romana Kobendzy. Obszar ochronny obejmuje kotlinę bagienną Cichowęża, klasyczne wydmy paraboliczne, takie jak Wywrotnia Góra, Biała Góra, Kąt Góry oraz dolinkę przepływową Młyniska. Wydmy porastają bory mieszane, grądy i fragmenty dąbrowy świetlistej. Na bagnach rosną bory wilgotne, olsy i łęgi olszowo – jesionowe, a bagienne wyniesienia pokrywa głównie grąd. Wśród runa rezerwatu występują m.in. chronione i rzadkie rośliny: buławnik czerwony, kokorycz pełna, kosaciec syberyjski, kruszczyk błotny, lilia złotogłów, łuskiewnik różowy, miodownik melisowaty, orlik pospolity, piżmaczek, zerwa kłosowa, żurawina błotna. Największą osobliwością przyrodniczą jest relikt epoki lodowcowej – rozmarynek – chamedafne północna. Tutaj też najliczniej występuje brzoza czarna. Bezdroże i niedostępność terenu spowodowały, że schronienie znalazły tu niemal wszystkie gatunki fauny Parku, m.in. bobry, łosie, czarne bociany, żurawie…

Więcej…

Lilie wodne

DSC_0273a
Grzybień biała zwana nenufarem lub lilią wodną
DSC_0269a
Grzybień biała zwana nenufarem lub lilią wodną

Taki spokój rozlany w naturze, 
Niebo takie czyste i pogodne – 
Na jeziora przejrzystym lazurze 
Zakwitają blade lilie wodne; 
Zakwitają i z schyloną twarzą 
Za czymś tęsknią i gonią, i marzą. 

Sierp księżyca przegląda błyszczący 
Przez nadbrzeżne sitowia i trzciny, 
Łódka płynie po fali milczącej – 
Na niej chłopiec patrzy w twarz dziewczyny, 
A ta główkę rozmarzoną skłania, 
Czyniąc jemu dziwne zapytania: 

„O czym marzą owe lilie smutne, 
Zatopione w podwójnym błękicie? 
Czy jak duchy jeziora pokutne 
W śnie kwiecistym nowe biorą życie? 
Gdzie je znowu w jasny wieniec wplata 
Idealna twórcza piękność świata? 

Czy też może służą za dyjadem 
Utopionej w jeziorze dziewicy? 
Albo tylko są odbiciem bladem 
Ludzkich tęsknot wiecznej tajemnicy, 
I dlatego sen życia je pieści 
Echem naszych pragnień i boleści”…
                                                                       

Lilie wodne, A. Asnyk

Wiersz…                    Zdjęcia…